Op deze vierde zondag van de Advent is het passend om de antifoon Rorate caeli te zingen tijdens de intrede. Het gezang in het Klein Graduale is gebaseerd op de introïtus uit het Graduale Simplex en is voor een klein koor of een cantor heel gemakkelijk te zingen in afwisseling met het volk.

Dauwt hemelen uit den hoge;
wolken regent de gerechtige;
aarde open u om de verlosser voor te brengen.

Deze tekst uit Jesaja gebruikt beelden uit de landbouw om de komst van de Verlosser te beschrijven. Eerst wordt op twee manieren aangegeven hoe water uit de atmosfeer de planten en bloemen verfrist en laat groeien: enerzijds zien we de aarde zich uitstrekken naar de hoge hemelen om de dauw van het eeuwig leven op te vangen, anderzijds regent de Gerechtige uit de lagere wolken en dringt door tot de wortels. Dan opent zich de aarde, doordat een zaadje, bevochtigd door dauw en regen, een klein groen blaadje naar buiten duwt en verder uitgroeit tot een plant. Op dezelfde manier komt de Heer als Verlosser: Hij begint als klein aards schepsel en voortkomend uit de aarde redt hij het werk van zijn handen. De antifoon verhaalt dus de komst van het kind Jezus in de geschiedenis, maar verwoordt door het gebruik van de aanvoegende wijs tegelijkertijd onze hoopvolle verwachting van de wederkomst van de Heer, waarmee de dubbele betekenis van de Advent in één tekst doeltreffend gekarakteriseerd is.

Hier is een opname van de Latijnse antifoon:

<!–
WriteFlash('’);
//–>

De melodie uit het Graduale Simplex is een bekende formule van toon II* (die vroeger de tonus quartus alteratus heette). De formule komt maar liefst vijftien keer voor in het Graduale Simplex en we zagen hem al eerder bij de eerste mis van de Advent; ook met Kerstmis horen we hem weer tijdens de offerande. Hoewel de melodische formule dus heel flexibel is, is het niet altijd eenvoudig om een Nederlandse tekst erop te zingen. Soms kunnen niet alle kenmerkende onderdelen uit de formule gebruikt worden. Zo laat ik de typerende daling naar do aan het begin van het tweede gedeelte in de Nederlandse versie van Rorate caeli achterwege: